സനദും മത്നും: ഒരു ഹദീസിന്റെ രണ്ട് ഭാഗങ്ങൾ
ഓരോ ഹദീസിനും രണ്ട് ഭാഗങ്ങളുണ്ട്: ആര് വഴി എത്തി എന്ന് പറയുന്ന സനദും, എന്ത് പറഞ്ഞു എന്ന് പറയുന്ന മത്നും. ഒരു യഥാർത്ഥ ഉദാഹരണത്തിലൂടെ മനസ്സിലാക്കാം.
ഈ ലേഖനത്തിൽ · 5 ഭാഗം
- സനദ് "ആര് പറഞ്ഞു" എന്നതിന്റെ ഉത്തരമാണ്; മത്ൻ "എന്ത് പറഞ്ഞു" എന്നതിന്റെയും.
ഒരു ദിവസം ഫോണിൽ ഒരു വാർത്ത വരുന്നു: "നാളെ സ്കൂളുകൾക്ക് അവധി." ഉടൻ നാം ചോദിക്കും: "ആര് പറഞ്ഞു?" കളക്ടറുടെ ഔദ്യോഗിക അറിയിപ്പാണോ, അതോ ആരോ എവിടെയോ കേട്ടതാണോ?
വാർത്തയുടെ ഉള്ളടക്കം പോലെ തന്നെ പ്രധാനമാണ് അത് എവിടെ നിന്ന് വന്നു എന്നതും. ഈ ലളിതമായ ബുദ്ധിയാണ് ഹദീസ് പഠനത്തിന്റെ നട്ടെല്ല്.
ഓരോ ഹദീസിനും രണ്ട് ഭാഗങ്ങളുണ്ട്: സനദ്, മത്ൻ.
1സനദും മത്നും എന്നാൽ
സനദ് എന്നാൽ ഒരു ഹദീസ് നബി ﷺയിൽ നിന്ന് ഗ്രന്ഥകർത്താവ് വരെ എത്തിയ നിവേദകരുടെ പരമ്പരയാണ്. "ആര്, ആരിൽ നിന്ന് കേട്ടു" എന്നതിന്റെ കണ്ണികൾ.
മത്ൻ എന്നാൽ ആ പരമ്പരയുടെ അവസാനം വരുന്ന യഥാർത്ഥ വാചകമാണ്. നബി ﷺ പറഞ്ഞതോ ചെയ്തതോ ആയ കാര്യം.
ഒരു ഉദാഹരണം: വീടിന്റെ അടിത്തറയാണ് സനദ്; അതിന് മുകളിൽ പണിത വീടാണ് മത്ൻ. അടിത്തറ ഉറപ്പില്ലെങ്കിൽ വീട് എത്ര മനോഹരമായാലും വിശ്വസിക്കാനാവില്ല.
2ഒരു യഥാർത്ഥ ഉദാഹരണം
ഇമാം ബുഖാരി തന്റെ സഹീഹിൽ ഒരു ഹദീസ് ഇങ്ങനെ രേഖപ്പെടുത്തുന്നു:
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ يُوسُفَ قَالَ أَخْبَرَنَا مَالِكٌ عَنْ نَافِعٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ ﷺ قَالَ: صَلاَةُ الْجَمَاعَةِ تَفْضُلُ صَلاَةَ الْفَذِّ بِسَبْعٍ وَعِشْرِينَ دَرَجَةً
അബ്ദുല്ലാഹിബ്നു യൂസുഫ് ഞങ്ങളോട് പറഞ്ഞു: മാലിക് ഞങ്ങളെ അറിയിച്ചു, നാഫിഇൽ നിന്ന്, അബ്ദുല്ലാഹിബ്നു ഉമർ (റ)ൽ നിന്ന്: അല്ലാഹുവിന്റെ റസൂൽ ﷺ പറഞ്ഞു: "ജമാഅത്തായുള്ള നമസ്കാരം ഒറ്റയ്ക്കുള്ള നമസ്കാരത്തേക്കാൾ ഇരുപത്തിയേഴ് പടി ശ്രേഷ്ഠമാണ്."
സഹീഹുൽ ബുഖാരി, 645
ഇതിനെ രണ്ടായി പിരിച്ചുനോക്കാം.
സനദ് (ചങ്ങല)
- ഇമാം ബുഖാരി കേട്ടത്
- അബ്ദുല്ലാഹിബ്നു യൂസുഫിൽ നിന്ന്; അദ്ദേഹം കേട്ടത്
- ഇമാം മാലിക്കിൽ നിന്ന്; അദ്ദേഹം കേട്ടത്
- നാഫിഇൽ നിന്ന് (ഇബ്നു ഉമർ (റ)ന്റെ ശിഷ്യനും സേവകനും); അദ്ദേഹം കേട്ടത്
- അബ്ദുല്ലാഹിബ്നു ഉമർ (റ)ൽ നിന്ന്; അദ്ദേഹം കേട്ടത്
- നബി ﷺയിൽ നിന്ന്
മത്ൻ (വാചകം)
"ജമാഅത്തായുള്ള നമസ്കാരം ഒറ്റയ്ക്കുള്ള നമസ്കാരത്തേക്കാൾ ഇരുപത്തിയേഴ് പടി ശ്രേഷ്ഠമാണ്."
ഇമാം ബുഖാരിക്കും നബി ﷺക്കും ഇടയിൽ നാല് കണ്ണികൾ മാത്രം. ഓരോ കണ്ണിയും പേരോടെ, ആരിൽ നിന്ന് കേട്ടു എന്ന വ്യക്തതയോടെ.
ഇമാം മാലിക്, നാഫിഅ്, ഇബ്നു ഉമർ (റ) എന്ന ഈ പരമ്പര ഏറ്റവും ആധികാരികമായ പരമ്പരകളിൽ ഒന്നായി ഹദീസ് പണ്ഡിതന്മാർ കണക്കാക്കുന്നു. ചിലർ അതിനെ "സ്വർണ്ണച്ചങ്ങല" എന്ന് വിശേഷിപ്പിച്ചു.
3സനദിന് എന്തിന് ഇത്ര പ്രാധാന്യം?
വാർത്തകൾ പരിശോധിക്കാനുള്ള നിർദ്ദേശം ഖുർആൻ തന്നെ നൽകുന്നുണ്ട്:
يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا إِن جَاءَكُمْ فَاسِقٌ بِنَبَإٍ فَتَبَيَّنُوا أَن تُصِيبُوا قَوْمًا بِجَهَالَةٍ فَتُصْبِحُوا عَلَىٰ مَا فَعَلْتُمْ نَادِمِينَ
സത്യവിശ്വാസികളേ, ഒരു അധർമ്മകാരി നിങ്ങളുടെ അടുക്കൽ വല്ല വാർത്തയും കൊണ്ടുവന്നാൽ നിങ്ങൾ അതിനെപ്പറ്റി വ്യക്തമായി അന്വേഷിച്ചറിയണം. അറിയാതെ ഒരു ജനതയ്ക്ക് നിങ്ങൾ ദോഷം വരുത്തുകയും, എന്നിട്ട് ചെയ്തുപോയതിന്റെ പേരിൽ നിങ്ങൾ ഖേദിക്കുന്നവരായിത്തീരുകയും ചെയ്യാതിരിക്കാൻ വേണ്ടി.
സൂറത്തുൽ ഹുജുറാത്ത് 49:6
ഒരു സാധാരണ വാർത്ത പോലും ഇങ്ങനെ പരിശോധിക്കണമെങ്കിൽ, നബി ﷺയുടെ പേരിൽ പറയുന്ന വാക്കിന്റെ കാര്യം എത്ര ഗൗരവമുള്ളതാണ്! നബി ﷺ തന്നെ കർശനമായി മുന്നറിയിപ്പ് നൽകി:
مَنْ كَذَبَ عَلَيَّ مُتَعَمِّدًا فَلْيَتَبَوَّأْ مَقْعَدَهُ مِنَ النَّارِ
ആരെങ്കിലും മനഃപൂർവ്വം എന്റെ പേരിൽ കളവ് പറഞ്ഞാൽ, അവൻ നരകത്തിൽ തന്റെ ഇരിപ്പിടം ഒരുക്കിക്കൊള്ളട്ടെ.
സഹീഹുൽ ബുഖാരി, 110
ഈ മുന്നറിയിപ്പാണ് മുസ്ലിം പണ്ഡിതന്മാരെ ഓരോ നിവേദകന്റെയും ജീവിതം, സത്യസന്ധത, ഓർമ്മശക്തി എന്നിവ സൂക്ഷ്മമായി പഠിക്കാൻ പ്രേരിപ്പിച്ചത്.
പ്രസിദ്ധ പണ്ഡിതൻ അബ്ദുല്ലാഹിബ്നുൽ മുബാറക് പറഞ്ഞു: "സനദ് ദീനിന്റെ ഭാഗമാണ്. സനദ് ഇല്ലായിരുന്നെങ്കിൽ, ആർക്കും തോന്നിയതെല്ലാം പറയാമായിരുന്നു." ഇമാം മുസ്ലിം തന്റെ സഹീഹിന്റെ ആമുഖത്തിൽ ഈ വാക്കുകൾ ഉദ്ധരിച്ചിട്ടുണ്ട്.
4മത്നും പരിശോധിക്കപ്പെടുന്നു
സനദ് നല്ലതാണെങ്കിൽ എല്ലാം ശരിയായി എന്ന് കരുതരുത്. ഹദീസ് പണ്ഡിതന്മാർ മത്നും സൂക്ഷ്മമായി പരിശോധിച്ചിരുന്നു.
ഒരു നിവേദകൻ, തന്നേക്കാൾ വിശ്വസ്തരായ മറ്റ് നിവേദകരുടെ വിവരണത്തിന് വിരുദ്ധമായി എന്തെങ്കിലും പറയുന്നുണ്ടോ? വാചകത്തിൽ എന്തെങ്കിലും ചേർക്കലോ മാറ്റമോ സംഭവിച്ചിട്ടുണ്ടോ? ഇത്തരം ചോദ്യങ്ങൾ മത്നിനെക്കുറിച്ചും ചോദിക്കപ്പെട്ടു.
അതായത്, ഒരു ഹദീസ് സ്വീകരിക്കപ്പെടാൻ ചങ്ങലയും വാചകവും ഒരുപോലെ ശരിയാകണം.
5ജീവിതത്തിൽ
ഇന്ന് നമ്മുടെ ഫോണിൽ ഒരു ദിവസം എത്രയോ "വിവരങ്ങൾ" വരുന്നു. ആരോ എഴുതി, ആരോ ഫോർവേഡ് ചെയ്തു, ഒടുവിൽ നമ്മുടെ കൈയിലെത്തി. അതിന്റെ "സനദ്" ആർക്കും അറിയില്ല.
ഹദീസ് പണ്ഡിതന്മാർ നൂറ്റാണ്ടുകൾക്ക് മുമ്പ് പഠിപ്പിച്ച ഈ രീതി ഇന്നത്തെ വ്യാജവാർത്തകളുടെ കാലത്ത് ഏറ്റവും ആവശ്യമുള്ള ഒരു ശീലമാണ്: എന്ത് കേട്ടാലും, "ഇത് എവിടെ നിന്ന്?" എന്ന് ചോദിക്കുക.
✅ ഇന്ന് മുതൽ ചെയ്യാം
- ഒരു ഹദീസ് കേൾക്കുമ്പോഴോ വായിക്കുമ്പോഴോ, അതിന്റെ ഗ്രന്ഥവും ഏത് സ്വഹാബിയിൽ നിന്നാണ് എന്നതും ശ്രദ്ധിക്കുന്നത് ശീലമാക്കുക.
- ദീനുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ഏത് സന്ദേശവും ഫോർവേഡ് ചെയ്യുന്നതിന് മുമ്പ് "ഇത് എവിടെ നിന്ന്?" എന്ന് സ്വയം ചോദിക്കുക.
- ജമാഅത്ത് നമസ്കാരത്തിന്റെ ഇരുപത്തിയേഴ് പടി ശ്രേഷ്ഠത ഓർത്ത്, ഈ ആഴ്ച ഒരു നമസ്കാരമെങ്കിലും കൂടുതലായി പള്ളിയിൽ ജമാഅത്തായി നിർവ്വഹിക്കാൻ ശ്രമിക്കുക.
💭 ചിന്തിക്കാൻ
നൂറ്റാണ്ടുകൾക്ക് മുമ്പ് ഒരു വാക്ക് പോലും പരിശോധിക്കാതെ സ്വീകരിക്കാത്ത പണ്ഡിതന്മാരുടെ പിൻഗാമികളായ നാം, ഇന്ന് കേൾക്കുന്നതെല്ലാം പരിശോധനയില്ലാതെ പങ്കുവെക്കുന്നുണ്ടോ?
- സൂറത്തുൽ ഹുജുറാത്ത് 49:6
- സഹീഹുൽ ബുഖാരി, 645
- സഹീഹുൽ ബുഖാരി, 110
- സഹീഹ് മുസ്ലിം (ആമുഖം)
ഈ ലേഖനം ഉപകാരപ്പെട്ടോ?