സുന്നത്തും ഹദീസും ഒന്നാണോ?

"സുന്നത്ത്", "ഹദീസ്" — ഈ രണ്ട് വാക്കുകളും നമ്മൾ മിക്കപ്പോഴും ഒരേ അർത്ഥത്തിൽ മാറിമാറി ഉപയോഗിക്കാറുണ്ട്. "ഹദീസിൽ ഉണ്ട്" എന്നും "സുന്നത്തിൽ ഉണ്ട്" എന്നും പറയുമ്പോൾ നമ്മൾ ഉദ്ദേശിക്കുന്നത് ഏതാണ്ട് ഒന്നുതന്നെ.

സാധാരണ സംസാരത്തിൽ അത് തെറ്റല്ല. പക്ഷേ ഈ രണ്ട് വാക്കുകൾക്കും ഇടയിലുള്ള ചെറിയ വ്യത്യാസം മനസ്സിലാക്കിയാൽ, ഹദീസ് പഠനത്തിന്റെ അടിസ്ഥാനം തന്നെ വ്യക്തമാകും.

1ഒരു ചെറിയ ഉദാഹരണം

ഒരു നാട്ടിലെ പഴയ, നല്ല ഒരു വഴി സങ്കൽപ്പിക്കുക. ആ വഴി അവിടെയുണ്ട്; അതിലൂടെ നടന്നവർ ലക്ഷ്യത്തിലെത്തി. ഇനി ഒരു പുതിയ യാത്രക്കാരന് ആ വഴി അറിയണമെങ്കിൽ, അതിലൂടെ നടന്നവർ നൽകുന്ന വിവരണം വേണം — "ഇവിടെ തിരിയണം, ഈ പാലം കടക്കണം" എന്നൊക്കെ.

വഴിയും വഴിയെക്കുറിച്ചുള്ള വിവരണവും ബന്ധപ്പെട്ടതാണ്, പക്ഷേ ഒന്നല്ല. ഏതാണ്ട് ഇതുപോലെയാണ് സുന്നത്തും ഹദീസും.

• സുന്നത്ത് = നബി ﷺ നടന്ന വഴി; ജീവിച്ചുകാണിച്ച ദീൻ.
• ഹദീസ് = ആ വഴിയെക്കുറിച്ച് കണ്ടവരും കേട്ടവരും നൽകിയ റിപ്പോർട്ട്.

2ഹദീസ് എന്ന വാക്ക്

അറബിയിൽ ഹദീസ് എന്നാൽ സംസാരം, വാർത്ത, വിവരണം എന്നൊക്കെയാണ് അർത്ഥം. ഇസ്ലാമിക സാങ്കേതിക അർത്ഥത്തിൽ, നബി ﷺയിൽ നിന്ന് ഉദ്ധരിക്കപ്പെട്ട വാക്ക്, പ്രവൃത്തി, അംഗീകാരം, സ്വഭാവവിവരണം എന്നിവയുടെ റിപ്പോർട്ടാണ് ഹദീസ്.

ഓരോ ഹദീസിനും സാധാരണ രണ്ട് ഭാഗങ്ങളുണ്ട്:

ഇവ രണ്ടും എങ്ങനെ പരിശോധിക്കുന്നു എന്നത് ഹദീസ് പഠനത്തിലെ വലിയ ഒരു വിഷയമാണ്. ഇവിടെ ഓർക്കേണ്ടത് ഇത്രമാത്രം: ഹദീസ് ഒരു "റിപ്പോർട്ട്" ആണ്, റിപ്പോർട്ടുകൾ പരിശോധിക്കപ്പെടേണ്ടതുമാണ്.

3നബി ﷺ തന്നെ ഏൽപ്പിച്ച ഉത്തരവാദിത്തം

തന്റെ വഴി മറ്റുള്ളവരിലേക്ക് എത്തിക്കാൻ നബി ﷺ സ്വഹാബികളോട് ആവശ്യപ്പെട്ടു. ഒപ്പം, അതിൽ കള്ളം കലരുന്നതിനെ കടുത്ത ഭാഷയിൽ താക്കീത് ചെയ്യുകയും ചെയ്തു:

ഈ ഹദീസിൽ രണ്ട് കാര്യങ്ങൾ ഒരുമിച്ച് കാണാം. ഒന്ന്: സുന്നത്ത് പ്രചരിപ്പിക്കണം. രണ്ട്: പ്രചരിപ്പിക്കുന്നത് സത്യമായിരിക്കണം.

ഈ രണ്ടാമത്തെ താക്കീത് കാരണമാണ് പിൽക്കാല പണ്ഡിതന്മാർ ഓരോ റിപ്പോർട്ടും സൂക്ഷ്മമായി പരിശോധിച്ചത്. ആരാണ് പറഞ്ഞത്, അയാൾ വിശ്വസ്തനാണോ, ഓർമ്മശക്തിയുള്ളയാളാണോ, അയാൾ ഇത് ആരിൽ നിന്നാണ് കേട്ടത് — ഇങ്ങനെ ഓരോ കണ്ണിയും.

4വ്യത്യാസം എവിടെയാണ് പ്രധാനം?

"ഹദീസ്" എന്ന പേരിൽ നമ്മുടെ മുന്നിലെത്തുന്ന എല്ലാ റിപ്പോർട്ടും ഒരേ നിലവാരത്തിലുള്ളതല്ല. ചിലത് സഹീഹ് (ഉറപ്പുള്ളത്), ചിലത് ഹസൻ (സ്വീകാര്യമായത്), ചിലത് ദുർബലം, ചിലത് കെട്ടിച്ചമച്ചതും.

ഒരു ദുർബല റിപ്പോർട്ട് "ഹദീസ്" എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെട്ടേക്കാം. പക്ഷേ അതുകൊണ്ട് മാത്രം അത് നബി ﷺയുടെ സുന്നത്ത് ആണെന്ന് ഉറപ്പിക്കാനാവില്ല. വഴിയെക്കുറിച്ചുള്ള തെറ്റായ ഒരു വിവരണം, യഥാർത്ഥ വഴിയല്ലല്ലോ.

അതേസമയം, സുന്നത്ത് നമ്മിലേക്ക് എത്തിയത് എഴുതപ്പെട്ട റിപ്പോർട്ടുകളിലൂടെ മാത്രമല്ല. ഉദാഹരണത്തിന്, ഓരോ നമസ്കാരത്തിലെയും റക്അത്തുകളുടെ എണ്ണം തലമുറകളിലൂടെ മുസ്ലിം സമൂഹം ഒന്നടങ്കം ജീവിച്ചുകൈമാറിയതാണ്. റിപ്പോർട്ടുകളും ആ ജീവിക്കുന്ന പാരമ്പര്യവും ഒരേ വഴിയിലേക്ക് തന്നെ വിരൽ ചൂണ്ടുന്നു.

5തെറ്റിദ്ധരിക്കരുത്

ഈ വ്യത്യാസം പറയുന്നത് ഹദീസിനെ താഴ്ത്തിക്കാണിക്കാനല്ല. ആധികാരിക ഹദീസുകളാണ് സുന്നത്ത് അറിയാനുള്ള പ്രധാന മാർഗ്ഗം. ഹദീസുകളില്ലാതെ സുന്നത്ത് അറിയാൻ നമുക്ക് മറ്റൊരു വഴിയില്ല.

അതുപോലെ, പല പണ്ഡിതന്മാരും സാധാരണ ഉപയോഗത്തിൽ ഈ രണ്ട് വാക്കുകളും ഒരേ അർത്ഥത്തിൽ ഉപയോഗിച്ചിട്ടുണ്ട്. അതുകൊണ്ട് ആരെങ്കിലും "ഹദീസ്" എന്ന് പറയുമ്പോൾ "സുന്നത്ത്" എന്ന് തിരുത്തണം എന്നില്ല. വ്യത്യാസം അറിഞ്ഞിരിക്കുക, അത്രമതി.

6നമ്മുടെ ജീവിതത്തിൽ

വാട്ട്സാപ്പിലും സോഷ്യൽ മീഡിയയിലും "നബി ﷺ പറഞ്ഞു" എന്ന് തുടങ്ങുന്ന സന്ദേശങ്ങൾ ദിവസവും നമ്മുടെ ഫോണിലെത്തുന്നു. അവയിൽ പലതിനും അവലംബം ഉണ്ടാകില്ല; ചിലത് ദുർബലമോ കെട്ടിച്ചമച്ചതോ ആകും.

ഭാവനയിൽ ഒരു രംഗം: ഒരാൾക്ക് മനോഹരമായ ഒരു "ഹദീസ്" കിട്ടുന്നു. ഹൃദയം തൊടുന്ന വാക്കുകൾ. ഉടനെ ഫോർവേഡ് ചെയ്യാൻ കൈ നീളുന്നു. ആ നിമിഷം ഒന്ന് നിർത്തി "ഇത് ഏത് ഗ്രന്ഥത്തിലാണ്?" എന്ന് ചോദിക്കുന്നത് തന്നെ സുന്നത്തിനോടുള്ള ആദരവാണ്.