ദുആ തന്നെയാണ് ഇബാദത്ത്
പ്രയാസം വരുമ്പോൾ മാത്രം കൈ ഉയർത്തുന്നവരാണോ നാം? നബി ﷺ ദുആയെ ഇബാദത്ത് എന്ന് തന്നെ വിളിച്ചു. എന്തുകൊണ്ട് ദുആ ഇബാദത്തിന്റെ കാതലാകുന്നു?
ഈ ലേഖനത്തിൽ · 6 ഭാഗം
- ദുആ ചെയ്യുമ്പോൾ നാം അല്ലാഹുവിനോട് പറയുന്നു: എനിക്ക് നിന്നെ ആവശ്യമുണ്ട്. അതുകൊണ്ടാണ് അത് ഇബാദത്തിന്റെ കാതലായത്.
- ആത്മാർത്ഥമായ ഒരു ദുആയും പാഴാകുന്നില്ല; ഉത്തരം ചിലപ്പോൾ നാം പ്രതീക്ഷിക്കാത്ത രൂപത്തിലായിരിക്കും.
ആശുപത്രിയുടെ ഇടനാഴിയിൽ ഒരാൾ ഇരിക്കുന്നു. അകത്ത് ഓപ്പറേഷൻ നടക്കുന്നത് അയാളുടെ ഉമ്മയ്ക്കാണ്. ഡോക്ടർമാർ കഴിവുള്ളവരാണ്, പക്ഷേ അവർക്കും ഉറപ്പ് പറയാൻ കഴിയുന്നില്ല.
ആ നിമിഷം അയാളുടെ ഹൃദയം ആരോടാണ് സംസാരിക്കുന്നത്? കൈകൾ അറിയാതെ ഉയരുന്നു. ചുണ്ടുകൾ ചലിക്കുന്നു: "അല്ലാഹ്, എന്റെ ഉമ്മയെ കാക്കണേ."
ആ നിമിഷത്തിൽ അയാൾ ചെയ്യുന്നത് ഏറ്റവും ശുദ്ധമായ ഇബാദത്തുകളിൽ ഒന്നാണ്. പക്ഷേ ഒരു ചോദ്യം ബാക്കി: എന്തിന് ഇത്തരം നിമിഷങ്ങൾക്കായി കാത്തിരിക്കണം?
1നബി ﷺയുടെ വാക്ക്
الدُّعَاءُ هُوَ الْعِبَادَةُ
ദുആ തന്നെയാണ് ഇബാദത്ത്.
സുനനു അബീദാവൂദ്, 1479
നുഅ്മാൻ ബ്നു ബശീർ (റ) റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യുന്ന ഈ ഹദീസിൽ, ഇത് പറഞ്ഞ ശേഷം നബി ﷺ താഴെയുള്ള ആയത്ത് ഓതി:
وَقَالَ رَبُّكُمُ ادْعُونِي أَسْتَجِبْ لَكُمْ ۚ إِنَّ الَّذِينَ يَسْتَكْبِرُونَ عَنْ عِبَادَتِي سَيَدْخُلُونَ جَهَنَّمَ دَاخِرِينَ
നിങ്ങളുടെ രക്ഷിതാവ് പറഞ്ഞിരിക്കുന്നു: നിങ്ങൾ എന്നോട് പ്രാർത്ഥിക്കൂ, ഞാൻ നിങ്ങൾക്ക് ഉത്തരം നൽകാം. എനിക്കുള്ള ഇബാദത്തിൽ നിന്ന് അഹങ്കരിച്ച് മാറിനിൽക്കുന്നവർ നിന്ദ്യരായി നരകത്തിൽ പ്രവേശിക്കുന്നതാണ്.
സൂറത്തു ഗാഫിർ 40:60
ആയത്തിന്റെ ഘടന ശ്രദ്ധിക്കുക. ആദ്യം "എന്നോട് പ്രാർത്ഥിക്കൂ" എന്ന് പറയുന്നു. തൊട്ടടുത്ത വാചകത്തിൽ അതിനെ "എനിക്കുള്ള ഇബാദത്ത്" എന്ന് വിളിക്കുന്നു. ദുആയും ഇബാദത്തും ഒരേ ആയത്തിൽ ഒന്നായി വരുന്നു.
ദുആ ചെയ്യാതിരിക്കുന്നതിനെ "അഹങ്കാരം" എന്നാണ് ആയത്ത് വിശേഷിപ്പിച്ചത്. ചോദിക്കാത്തവൻ, തനിക്ക് അല്ലാഹുവിനെ ആവശ്യമില്ല എന്ന് പ്രവൃത്തിയിലൂടെ പറയുകയാണ്.
2എന്തുകൊണ്ട് ദുആ ഇബാദത്തിന്റെ കാതലാകുന്നു?
ഒരു ചെറിയ ദുആയിൽ പോലും ഇബാദത്തിന്റെ എല്ലാ ഘടകങ്ങളും ഒന്നിച്ച് വരുന്നുണ്ട്:
- താഴ്മ: കൈ നീട്ടുന്നവൻ സ്വയം ചെറുതാക്കുന്നു.
- ആവശ്യം സമ്മതിക്കൽ: എനിക്ക് സ്വന്തമായി കഴിയില്ല എന്ന അംഗീകാരം.
- വിശ്വാസം: അല്ലാഹു കേൾക്കുന്നു, കാണുന്നു, കഴിവുള്ളവനാണ് എന്ന ബോധ്യം.
- പ്രതീക്ഷ: ഉത്തരം കിട്ടുമെന്ന ആശ.
അതുകൊണ്ടാണ് ദുആ വെറുമൊരു അപേക്ഷയല്ലാതെ, ദാസനും രക്ഷിതാവും തമ്മിലുള്ള ബന്ധത്തിന്റെ ഏറ്റവും നേരിട്ടുള്ള രൂപമാകുന്നത്.
3അവൻ അടുത്താണ്
ദുആ ചെയ്യാൻ ഒരു ഇടനിലക്കാരന്റെ ആവശ്യമില്ല. പ്രത്യേക സ്ഥലമോ ഭാഷയോ വേണ്ട. റമദാനിലെ നോമ്പിനെക്കുറിച്ചുള്ള ആയത്തുകൾക്കിടയിൽ അല്ലാഹു പറയുന്നു:
وَإِذَا سَأَلَكَ عِبَادِي عَنِّي فَإِنِّي قَرِيبٌ ۖ أُجِيبُ دَعْوَةَ الدَّاعِ إِذَا دَعَانِ
എന്റെ ദാസന്മാർ നിന്നോട് എന്നെപ്പറ്റി ചോദിച്ചാൽ, ഞാൻ അടുത്തുതന്നെയുണ്ട്. പ്രാർത്ഥിക്കുന്നവൻ എന്നോട് പ്രാർത്ഥിച്ചാൽ ഞാൻ ആ പ്രാർത്ഥനയ്ക്ക് ഉത്തരം നൽകുന്നതാണ്.
സൂറത്തുൽ ബഖറ 2:186
ഖുർആനിൽ "അവർ നിന്നോട് ചോദിക്കുന്നു... പറയുക" എന്ന രീതി പലയിടത്തും വരുന്നുണ്ട്. ഇവിടെ "പറയുക" എന്ന വാക്കില്ല. അല്ലാഹു നേരിട്ട് ഉത്തരം നൽകുന്നു: "ഞാൻ അടുത്തുതന്നെയുണ്ട്." പണ്ഡിതന്മാർ ഈ ഘടനയിൽ അല്ലാഹുവും ദാസനും തമ്മിൽ ദുആയിൽ ഒരു മറയുമില്ല എന്ന സൂചന കാണുന്നു.
4ചോദിക്കുന്നത് അവനോട് മാത്രം
ദുആ ഇബാദത്താണെങ്കിൽ, കഴിഞ്ഞ ഭാഗങ്ങളിൽ കണ്ടതുപോലെ അത് അല്ലാഹുവിന് മാത്രം അർഹമാണ്. ചെറുപ്പക്കാരനായ ഇബ്നു അബ്ബാസ് (റ) വിനോട് നബി ﷺ നൽകിയ ഉപദേശങ്ങളിൽ ഇതുണ്ട്:
إِذَا سَأَلْتَ فَاسْأَلِ اللَّهَ، وَإِذَا اسْتَعَنْتَ فَاسْتَعِنْ بِاللَّهِ
നീ ചോദിക്കുകയാണെങ്കിൽ അല്ലാഹുവിനോട് ചോദിക്കുക. നീ സഹായം തേടുകയാണെങ്കിൽ അല്ലാഹുവിനോട് സഹായം തേടുക. (ഹദീസിന്റെ ഒരു ഭാഗം)
ജാമിഉത്തിർമിദി, 2516
ജീവിച്ചിരിക്കുന്ന ഒരാളോട് അയാൾക്ക് കഴിയുന്ന ഒരു സഹായം ചോദിക്കുന്നത് സാധാരണ മനുഷ്യബന്ധമാണ്. എന്നാൽ രോഗശമനം, സന്താനം, ഉപജീവനം, പാപമോചനം പോലെ അല്ലാഹുവിന് മാത്രം നൽകാൻ കഴിയുന്ന കാര്യങ്ങൾക്കായുള്ള പ്രാർത്ഥന അവനോട് മാത്രം.
5ഉത്തരം കിട്ടിയില്ലെന്ന് തോന്നുമ്പോൾ
"ഞാൻ ഒരുപാട് പ്രാർത്ഥിച്ചു, ഒന്നും നടന്നില്ല" എന്ന് പലർക്കും തോന്നാറുണ്ട്. ഉത്തരത്തിന് പല രൂപങ്ങളുണ്ടെന്ന് നബി ﷺ പഠിപ്പിച്ചു:
പാപമോ കുടുംബബന്ധം മുറിക്കലോ ഇല്ലാത്ത ഒരു ദുആ ഏതൊരു മുസ്ലിമും ചെയ്താൽ, അല്ലാഹു അവന് മൂന്നിലൊന്ന് നൽകാതിരിക്കില്ല: ഒന്നുകിൽ ചോദിച്ചത് വേഗം നൽകും, അല്ലെങ്കിൽ ആഖിറത്തിലേക്ക് സൂക്ഷിച്ചുവെക്കും, അല്ലെങ്കിൽ അതിന് തുല്യമായ ഒരു ദോഷം അവനിൽ നിന്ന് തടയും.
മുസ്നദ് അഹ്മദ്
അതായത്, ആത്മാർത്ഥമായ ഒരു ദുആയും പാഴാകുന്നില്ല. ചിലപ്പോൾ നാം ചോദിച്ചതിനേക്കാൾ നല്ലത് നമ്മൾ അറിയാത്ത രൂപത്തിൽ ലഭിക്കുന്നു.
6ആശുപത്രി ഇടനാഴിയിൽ നിന്ന് അപ്പുറം
ആദ്യം പറഞ്ഞ മനുഷ്യനിലേക്ക് തിരിച്ചുവരാം. പ്രയാസത്തിന്റെ നിമിഷത്തിൽ അയാൾ അല്ലാഹുവിലേക്ക് തിരിഞ്ഞു. അത് നല്ലതുതന്നെ.
പക്ഷേ ദുആയെ ഇബാദത്തായി മനസ്സിലാക്കുന്നവൻ ആ ബന്ധം അടിയന്തര ഘട്ടങ്ങൾക്കായി മാറ്റിവെക്കുന്നില്ല. രാവിലെ ജോലിക്ക് ഇറങ്ങുമ്പോൾ, ഒരു പരീക്ഷയ്ക്ക് മുമ്പ്, ഒരു തീരുമാനമെടുക്കുമ്പോൾ, ഒരു ചെറിയ സന്തോഷത്തിന് നന്ദി പറയുമ്പോൾ. ചെറുതും വലുതുമായ എല്ലാ കാര്യത്തിലും അവൻ തന്റെ രക്ഷിതാവിനോട് സംസാരിക്കുന്നു.
✅ ഇന്ന് മുതൽ ചെയ്യാം
- ഇന്ന് വളരെ ചെറിയ ഒരു കാര്യത്തിന് വേണ്ടി (ഒരു യാത്ര, ഒരു ജോലി, ഒരു സംഭാഷണം) അല്ലാഹുവിനോട് ദുആ ചെയ്യുക.
- സ്വന്തം ഭാഷയിൽ, ഹൃദയത്തിൽ നിന്ന് അല്ലാഹുവിനോട് സംസാരിക്കാൻ ദിവസവും ഏതാനും നിമിഷം മാറ്റിവെക്കുക.
- ഉത്തരം വൈകുന്നതായി തോന്നുന്ന ഒരു ദുആ ഉണ്ടെങ്കിൽ, മുകളിലെ ഹദീസിലെ മൂന്ന് രൂപങ്ങൾ ഓർത്ത് അത് തുടരുക.
- ദുആയുടെ തുടക്കത്തിൽ അല്ലാഹുവിനെ സ്തുതിക്കാനും നബി ﷺയുടെ മേൽ സ്വലാത്ത് ചൊല്ലാനും ശ്രദ്ധിക്കുക.
💭 ചിന്തിക്കാൻ
എന്റെ ദുആകൾ പ്രയാസത്തിന്റെ നിമിഷങ്ങൾക്കായി മാത്രം കാത്തിരിക്കുന്നവയാണോ, അതോ എന്റെ ഓരോ ദിവസത്തിന്റെയും ഭാഗമാണോ?
- സുനനു അബീദാവൂദ്, 1479
- സൂറത്തു ഗാഫിർ 40:60
- സൂറത്തുൽ ബഖറ 2:186
- ജാമിഉത്തിർമിദി, 2516
- മുസ്നദ് അഹ്മദ്
ഈ ലേഖനം ഉപകാരപ്പെട്ടോ?