അവസാന അത്തഹിയ്യാത്ത്, സലാം, ക്രമം
അവസാന ഇരുത്തത്തിലെ അത്തഹിയ്യാത്ത്, നബി ﷺയുടെ മേലുള്ള സ്വലാത്ത്, സലാം, എല്ലാ ഫർളുകളും ശരിയായ ക്രമത്തിൽ ചെയ്യൽ. നമസ്കാരം പൂർത്തിയാകുന്നത് ഇങ്ങനെയാണ്; ഒപ്പം ശർത്തുകളും ഫർളുകളും ഒറ്റനോട്ടത്തിൽ.
ഈ ലേഖനത്തിൽ · 6 ഭാഗം
- അവസാന ഇരുത്തം കാത്തിരിപ്പിന്റെ നിമിഷമല്ല; അല്ലാഹുവിനെ വാഴ്ത്തി, നബി ﷺക്ക് സ്വലാത്ത് ചൊല്ലി, ഹൃദയം തുറന്ന് ചോദിക്കാനുള്ള നിമിഷമാണ്.
- തക്ബീറോടെ തുടങ്ങി സലാമോടെ അവസാനിക്കുന്ന നമസ്കാരത്തിൽ, ഓരോ ഫർളും അതിന്റെ സ്ഥാനത്ത് അടക്കത്തോടെ വരുമ്പോഴാണ് അത് പൂർണ്ണമാകുന്നത്.
നമസ്കാരത്തിന്റെ അവസാന ഇരുത്തം. പലർക്കും ഇത് "ഇനി സലാം വീട്ടി എഴുന്നേൽക്കാം" എന്ന കാത്തിരിപ്പിന്റെ നിമിഷമാണ്. ചുണ്ട് അത്തഹിയ്യാത്ത് ചൊല്ലുന്നു, മനസ്സ് അടുത്ത ജോലിയിലേക്ക് നീങ്ങിക്കഴിഞ്ഞു.
പക്ഷേ ഈ ഇരുത്തത്തിൽ ചൊല്ലുന്ന ഓരോ വാക്കും അല്ലാഹുവിനോടുള്ള അഭിവാദ്യവും, നബി ﷺയോടുള്ള സലാമും, സ്വന്തത്തിനും എല്ലാ സജ്ജനങ്ങൾക്കും വേണ്ടിയുള്ള പ്രാർത്ഥനയുമാണ്. നമസ്കാരത്തിന്റെ ഏറ്റവും മനോഹരമായ സമാപനം.
1അവസാന ഇരുത്തവും അത്തഹിയ്യാത്തും
നമസ്കാരത്തിന്റെ അവസാന റക്അത്തിൽ, രണ്ടാമത്തെ സുജൂദിന് ശേഷം ഇരിക്കുന്നതും ആ ഇരുത്തത്തിൽ അത്തഹിയ്യാത്ത് (തശഹ്ഹുദ്) ചൊല്ലുന്നതും നമസ്കാരത്തിന്റെ ഫർളുകളാണ്. നബി ﷺ ഇത് സ്വഹാബികൾക്ക് ഖുർആനിലെ ഒരു സൂറ പഠിപ്പിക്കുന്നത് പോലെ ശ്രദ്ധയോടെ പഠിപ്പിച്ചു.
التَّحِيَّاتُ لِلَّهِ وَالصَّلَوَاتُ وَالطَّيِّبَاتُ، السَّلَامُ عَلَيْكَ أَيُّهَا النَّبِيُّ وَرَحْمَةُ اللَّهِ وَبَرَكَاتُهُ، السَّلَامُ عَلَيْنَا وَعَلَى عِبَادِ اللَّهِ الصَّالِحِينَ، أَشْهَدُ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ، وَأَشْهَدُ أَنَّ مُحَمَّدًا عَبْدُهُ وَرَسُولُهُ
എല്ലാ അഭിവാദ്യങ്ങളും പ്രാർത്ഥനകളും നല്ല കാര്യങ്ങളും അല്ലാഹുവിനാണ്. നബിയേ, അങ്ങേക്ക് സമാധാനവും അല്ലാഹുവിന്റെ കാരുണ്യവും അനുഗ്രഹങ്ങളും ഉണ്ടാകട്ടെ. ഞങ്ങൾക്കും അല്ലാഹുവിന്റെ സജ്ജനങ്ങളായ അടിമകൾക്കും സമാധാനമുണ്ടാകട്ടെ. അല്ലാഹു അല്ലാതെ ആരാധനയ്ക്ക് അർഹനില്ലെന്ന് ഞാൻ സാക്ഷ്യം വഹിക്കുന്നു. മുഹമ്മദ് അവന്റെ അടിമയും ദൂതനുമാണെന്നും ഞാൻ സാക്ഷ്യം വഹിക്കുന്നു.
സഹീഹുൽ ബുഖാരി, 831
ഇത് ഇബ്നു മസ്ഊദ് (റ) റിപ്പോർട്ട് ചെയ്ത രൂപമാണ്. "അത്തഹിയ്യാത്തുൽ മുബാറകാത്തു…" എന്ന് തുടങ്ങുന്ന ഇബ്നു അബ്ബാസ് (റ) റിപ്പോർട്ട് ചെയ്ത രൂപവും സഹീഹാണ് (സഹീഹ് മുസ്ലിം). കേരളത്തിൽ കൂടുതൽ പരിചിതം അതാണ്. രണ്ടും നബി ﷺ പഠിപ്പിച്ചത്; ഏത് ചൊല്ലിയാലും ശരിയാണ്.
രണ്ടോ മൂന്നോ നാലോ റക്അത്തുള്ള നമസ്കാരങ്ങളിലെ നടുവിലെ ഇരുത്തവും അതിലെ അത്തഹിയ്യാത്തും സുന്നത്താണ്, ഫർളല്ല. നബി ﷺ ഒരിക്കൽ അത് മറന്ന് എഴുന്നേറ്റപ്പോൾ, നമസ്കാരത്തിന്റെ അവസാനം സുജൂദുസ്സഹ്വ് (മറവിയുടെ സുജൂദ്) ചെയ്തു (സഹീഹുൽ ബുഖാരി).
2നബി ﷺയുടെ മേലുള്ള സ്വലാത്ത്
إِنَّ اللَّهَ وَمَلَائِكَتَهُ يُصَلُّونَ عَلَى النَّبِيِّ ۚ يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا صَلُّوا عَلَيْهِ وَسَلِّمُوا تَسْلِيمًا
തീർച്ചയായും അല്ലാഹുവും അവന്റെ മലക്കുകളും നബിയുടെ മേൽ അനുഗ്രഹം ചൊരിയുന്നു. സത്യവിശ്വാസികളേ, നിങ്ങളും അദ്ദേഹത്തിന്റെ മേൽ സ്വലാത്തും സലാമും ചൊല്ലുക.
സൂറത്തുൽ അഹ്സാബ് 33:56
ഈ ആയത്ത് അവതരിച്ചപ്പോൾ സ്വഹാബികൾ ചോദിച്ചു: "അങ്ങയുടെ മേൽ സലാം ചൊല്ലുന്നത് ഞങ്ങൾക്കറിയാം (അത്തഹിയ്യാത്തിൽ). സ്വലാത്ത് എങ്ങനെയാണ്?" അപ്പോൾ നബി ﷺ "അല്ലാഹുമ്മ സ്വല്ലി അലാ മുഹമ്മദിൻ…" എന്ന് തുടങ്ങുന്ന സ്വലാത്ത് പഠിപ്പിച്ചു (സഹീഹുൽ ബുഖാരി, 3370). ഇബ്രാഹീം നബി (അ)യെയും കുടുംബത്തെയും കൂടി ഓർക്കുന്നതിനാൽ ഇതിനെ സ്വലാത്തുൽ ഇബ്റാഹീമിയ്യ എന്ന് വിളിക്കുന്നു.
ഒരാൾ നബി ﷺയുടെ മേൽ സ്വലാത്ത് ചൊല്ലാതെ നമസ്കാരത്തിൽ ദുആ ചെയ്യുന്നത് കേട്ടപ്പോൾ "ഇയാൾ ധൃതി കൂട്ടി" എന്ന് നബി ﷺ പറഞ്ഞു. ആദ്യം അല്ലാഹുവിനെ സ്തുതിക്കാനും പിന്നെ സ്വലാത്ത് ചൊല്ലാനും ശേഷം ഇഷ്ടമുള്ളത് ചോദിക്കാനും പഠിപ്പിച്ചു (സുനനു അബീദാവൂദ്). അവസാന അത്തഹിയ്യാത്തിലെ സ്വലാത്ത് ഫർളാണോ സുന്നത്താണോ എന്നതിൽ അഭിപ്രായവ്യത്യാസമുണ്ട്; ഈ തെളിവുകളുടെ വെളിച്ചത്തിൽ അത് ഒരിക്കലും ഒഴിവാക്കരുത്.
3സലാമിന് മുമ്പ് ഒരു ദുആ
അത്തഹിയ്യാത്തും സ്വലാത്തും കഴിഞ്ഞ്, സലാമിന് മുമ്പ് ഇഷ്ടമുള്ള ദുആ ചെയ്യാം. നബി ﷺ പ്രത്യേകം നിർദ്ദേശിച്ച ഒന്ന്: നാല് കാര്യങ്ങളിൽ നിന്ന് അല്ലാഹുവിനോട് അഭയം തേടൽ: ജഹന്നമിന്റെ ശിക്ഷ, ഖബറിലെ ശിക്ഷ, ജീവിതത്തിലെയും മരണത്തിലെയും പരീക്ഷണം, ദജ്ജാലിന്റെ പരീക്ഷണത്തിന്റെ ദോഷം (സഹീഹ് മുസ്ലിം, 588).
4സലാം: നമസ്കാരത്തിൽ നിന്ന് പുറത്തേക്ക്
നമസ്കാരം അവസാനിക്കുന്നത് "അസ്സലാമു അലൈകും വ റഹ്മത്തുല്ലാഹ്" എന്ന സലാമോടെയാണ്. ഇതും ഫർളാണ്.
നബി ﷺ നമസ്കാരം അവസാനിപ്പിച്ചിരുന്നത് സലാം കൊണ്ടായിരുന്നു.
സഹീഹ് മുസ്ലിം, 498
വലത്തോട്ടും ഇടത്തോട്ടും തിരിഞ്ഞാണ് നബി ﷺ സലാം പറഞ്ഞിരുന്നത്. ആദ്യത്തെ സലാം ഫർളും രണ്ടാമത്തേത് സുന്നത്തുമാണ് എന്നതാണ് ഭൂരിപക്ഷം പണ്ഡിതന്മാരുടെയും അഭിപ്രായം. തക്ബീറോടെ ലോകത്തെ പിന്നിൽ വിട്ട് പ്രവേശിച്ച നാം, സമാധാനത്തിന്റെ സന്ദേശവുമായി വീണ്ടും ലോകത്തേക്ക് തിരിച്ചിറങ്ങുന്നു.
5ക്രമം: എല്ലാം അതിന്റെ സ്ഥാനത്ത്
ഫർളുകൾ എല്ലാം ഉണ്ടായാൽ മാത്രം പോരാ; അവ ശരിയായ ക്രമത്തിൽ ആയിരിക്കണം. റുകൂഇന് മുമ്പ് സുജൂദ് ചെയ്യുകയോ ഫാതിഹയ്ക്ക് മുമ്പ് റുകൂഅ് ചെയ്യുകയോ ചെയ്താൽ നമസ്കാരം ശരിയാകില്ല. നബി ﷺ എപ്പോഴും ഒരേ ക്രമത്തിലാണ് നമസ്കരിച്ചത്. ആ ക്രമം പാലിക്കലും ഫർളുകളിൽ പെടുന്നു.
6ഒറ്റനോട്ടത്തിൽ
ശർത്തുകൾ (നമസ്കാരത്തിന് മുമ്പ്):
- സമയം ആയിരിക്കുക
- അശുദ്ധിയിൽ നിന്നുള്ള ശുദ്ധി (വുദൂ, കുളി)
- ശരീരം, വസ്ത്രം, സ്ഥലം എന്നിവ നജസിൽ നിന്ന് ശുദ്ധം
- ഔറത്ത് മറയ്ക്കൽ
- ഖിബ്ലയിലേക്ക് തിരിയൽ
ഫർളുകൾ (നമസ്കാരത്തിനുള്ളിൽ):
- നിയ്യത്ത്
- തക്ബീറത്തുൽ ഇഹ്റാം
- കഴിവുള്ളവർക്ക് നിൽപ്പ്
- ഓരോ റക്അത്തിലും ഫാതിഹ
- റുകൂഅ്
- ഇഅ്തിദാൽ (നിവർന്ന് നിൽക്കൽ)
- രണ്ട് സുജൂദ്
- രണ്ട് സുജൂദിനിടയിലെ ഇരുത്തം
- ഓരോ നിലയിലും ത്വുമഅ്നീനത്ത് (അടക്കം)
- അവസാന ഇരുത്തവും അത്തഹിയ്യാത്തും
- നബി ﷺയുടെ മേലുള്ള സ്വലാത്ത് (അഭിപ്രായവ്യത്യാസത്തോടെ)
- സലാം
- ഇവയെല്ലാം ശരിയായ ക്രമത്തിൽ
✅ ഇന്ന് മുതൽ ചെയ്യാം
- അത്തഹിയ്യാത്തിന്റെ മലയാള അർത്ഥം പഠിച്ച്, അടുത്ത നമസ്കാരത്തിൽ അർത്ഥം മനസ്സിൽ കണ്ട് ചൊല്ലുക.
- സലാമിന് മുമ്പ് നാല് കാര്യങ്ങളിൽ നിന്ന് അഭയം തേടുന്ന ദുആ പഠിച്ച് പതിവാക്കുക.
- മുകളിലെ "ഒറ്റനോട്ടത്തിൽ" പട്ടിക സൂക്ഷിച്ച് വെക്കുക; മക്കളോടൊപ്പം ഒരിക്കൽ വായിച്ച് ചർച്ച ചെയ്യുക.
💭 ചിന്തിക്കാൻ
ഓരോ നമസ്കാരത്തിന്റെയും അവസാനം ഞാൻ ലോകത്തോട് "സമാധാനം" എന്ന് പറഞ്ഞ് എഴുന്നേൽക്കുന്നു. ആ സമാധാനം നമസ്കാരം കഴിഞ്ഞുള്ള എന്റെ വാക്കുകളിലും പെരുമാറ്റത്തിലും കാണുന്നുണ്ടോ?
- സൂറത്തുൽ അഹ്സാബ് 33:56
- സഹീഹുൽ ബുഖാരി, 831
- സഹീഹുൽ ബുഖാരി, 3370
- സഹീഹ് മുസ്ലിം, 588
- സഹീഹ് മുസ്ലിം, 498
- സഹീഹ് മുസ്ലിം (ഇബ്നു അബ്ബാസ് (റ)യുടെ അത്തഹിയ്യാത്ത്)
- സഹീഹുൽ ബുഖാരി (സജ്ജനങ്ങൾക്ക് സലാം എത്തുന്നത്; നടുവിലെ ഇരുത്തം മറന്നപ്പോഴുള്ള സുജൂദുസ്സഹ്വ്)
- സുനനു അബീദാവൂദ് ("ഇയാൾ ധൃതി കൂട്ടി")
ഈ ലേഖനം ഉപകാരപ്പെട്ടോ?